همه کابوسهای سامان مقدم

پنجمین فیلم سینمایی کارگردان جوان سینمای ایران خیلی بیش از آنکه انتظار میرفت برای این فیلمساز دردسر آفریده و بعد از توقیف سه ساله، زمانی که انتظار می رفت به نمایش عمومی درآید از اکران بازماند.به گزارش خبرآنلاین، پاییز و زمستان سال 1388، روزهای خوبی برای سامان مقدم بود. کارگردانی که مدتها برای «مکس» در انتظار نوبت نمایش مانده بود، با «صد سال به این سالها» باز هم دچار مشکل شد و در پاییز و زمستان سال قبل اخبار نویدبخشی در مورد این فیلم منتشر شد. فیلم مقدم در میان خیل توقیفی ها که از سالها قبل در پیچ وخم جریان اکران مانده بودند و امید چندانی به نمایش آنها نمی رفت، بالاخره رفع توقیف شد.«صد سال به این سالها» در حالی در دوران مدیریت سینمایی جواد شمقدری رفع توقیف شد که این مدیر فعلی و مشاور رئیس جمهور دو سال قبل، زمان نمایش محدود این فیلم در دوازدهمین جشن سینمای ایران انتقادهای گسترده خود را متوجه خانه سینما کرد؛ او معتقد بود این فیلم که پروانه نمایش عمومی ندارد نباید در جشن سینمای ایران هم مورد داوری قرار بگیرد. البته انتقادهای او موجب شد در جریان جشن برخلاف نامزدی پرتعداد این فیلم، کمترین میزان جوایز احتمالی به آن تعلق پیدا کند و باز هم وضعیت «صد سال به این سالها» در هالهای از ابهام قرار گیرد.با حضور جواد شمقدری در معاونت امور سینمایی، وضعیت کلیه فیلمهای توقیفی از جمله «صد سال به این سالها» هم تغییر کرد. فیلم سامان مقدم مورد بحث مدیران جدید قرار گرفت و در نهایت رای به رفع توقیف آن داده شد و برای نخستین بار این فیلم در بیست و هشتمین جشنواره فیلم فجر در سئانسی محدود برای اهالی مطبوعات و رسانه ها به نمایش درآمد؛ نمایشی که نظرات متفاوت این گروه را به همراه داشت.

آنچه گذشت

«صد سال به این سالها» دوران تولید نسبتاً پرکش و قوسی داشت، علاوه برآنکه خود قصه فضاهای مختلفی را می طلبید و به این ترتیب گروه مجبور به فیلمبرداری در مناطق مختلف از جمله انزلی و تهران بودند. فیلم پرلوکیشن مقدم در روزهای پایانی فیلمبرداری با مشکلی مواجه شد.اختلافات رخ داده بین کارگردان و تهیه کننده موجب شد تا مقدم پیش از آنکه فیلمبرداری کار به طور کامل به پایان برسد از پروژه کنار بکشد. بعد از کنارهگیری مقدم، محمدرضا مویینی تدوین فیلم را شروع کرد. فیلم تدوین شد و انتظار میرفت که در بیست و ششمین جشنواره فیلم فجر روی پرده برود. فیلم از سوی هیئت انتخاب جشنواره مورد پذیرش قرار نگرفت و از هیمن جا داستانهای مربوط به توقیف و اکران نشدن فیلم آغاز شد.اما از سوی دیگر اختلافات میان مقدم و شایسته چندان طولانی نشد و مقدم به گروه پیوست تا فیلمبرداری بخشهایی که انجام نشده بود صورت بگیرد. فیلم با اضافه شدن این بخشها مجدداً تدوین شد و مقدم در گفتوگویی در مورد فیلم خود اظهار داشت: «این بهترین اثر من است، آن را عاشقانه دوست دارم و فکر می کنم در اکران فروشی فوق العاده داشته باشد.»اما در اردیبهشت ماه سال 1387 زمانی که مقدم کار را کامل به پایان رسانده بود بسیار امیدوار بود که فیلمش اکران شود و مورد توجه قرار بگیرد. او که تصور میکرد فیلمش تابستان آن سال اکران خواهد شد در این زمینه اظهار کرده بود: «قصد داریم با نظر مرتضی شایسته تهیه کننده، فیلم را تابستان اکران کنیم و فکر می کنم در اکران فروشی فوق العاده داشته باشد.»«صد سال به این سالها» نه تنها آن سال اکران نشد بلکه نمایش آن در جشن سینمای ایران هم با انتقادهای جدی روبرو شد و به این ترتیب همه امیدها برای فروش فوقالعادهای که مقدم انتظار آن را میکشید ناامید شد.

رفع توقیف

روزهای رفع توقیف هرچند که برای کسانی که فیلمی در محاق نداشتند همراه با شک و شبه های بسیار در مورد دلایل رفع مشکل فیلمها بود، اما برای مقدم و کارگردانانی همانند او که فرصتی برای دیده شدن فیلمشان به دست می آوردند، مقطعی خوب و دوستداشتنی بود.فیلم در جشنواره فجر به نمایش درآمد و آنچنان که تصور میشد سرو صدایی در مطبوعات ایجاد نکرد، اما به هرحال در همین وضعیت هم مشکل نمایش فیلم حل شده بود و صحبتهایی در مورد اکران آن آغاز شد.پیش از نوروز 1389 صحبت از اکران این فیلم در نوروز به میان آمد که با تکمیل شدن فیلمهای نوروزی این امر منتفی به نظر رسید و در نهایت در یکی از جلسات اخیر شورای صنفی نمایش تعیین شد فیلم مقدم بعد از پایین آمدن کف فروش «به رنگ ارغوان» در گروه سینمایی آفریقا روی پرده برود.صحبتها در این مورد جدی بود و با پایین آمدن کف فروش «به رنگ ارغوان» انتظار آن به وجود آمد که «صد سال به این سالها» از چهارشنبه 25 فروردین ماه روی پرده برود اما در جلسه روز دوشنبه 23 فروردین نماینده اداره کل نظارت و ارزشیابی اعلام کرد فعلاً فیلم مقدم امکان نمایش ندارد.

معاونت سینمایی؛ مسئول فیلمهای توقیفی

منتفی شدن اکران «صد سال به این سالها» پرسشهایی مبنی بر احتمال توقیف مجدد فیلم به میان آورد؛ مسئله ای که علیرضا سجادپور، رئیس اداره کل نظارت و ارزشیابی آن را رد کرد.رئیس اداره کل نظارت و ارزشیابی دلیل اکران نشدن «صد سال به این سالها» ساخته سامان مقدم در زمان اعلام شده را هماهنگ نشدن پخش آن با معاونت امور سینمایی اعلام کرد.علیرضا سجادپور در گفتوگو با خبرآنلاین، درباره اینکه «صد سال به این سالها» برخلاف پایین آمدن کف فروش «به رنگ ارغوان» از ابتدای اردیبهشت روی پرده نمی رود، اظهار داشت: «تمامی هماهنگی در مورد فیلم هایی همانند «تسویه حساب»، «به رنگ ارغوان» و «صد سال به این سالها» و به طور کلی فیلمهایی که رفع توقیف شده اند، باید از سوی معاونت امور سینمایی اتفاق بیافتد.»او با تاکید براینکه اکران نشدن این فیلم در زمانی که تعیین شده به معنی توقیف مجدد آن نیست تاکید کرد: «به هیچ عنوان چنین بحثی مطرح نیست که «صد سال به این سالها» دوباره توقیف شده باشد. اگر چنین بود چه نیازی داشت که فیلم را رفع توقیف کنیم؟ این فیلم در حال حاضر بدون اینکه نیازی به اعمال تغییر در آن باشد، امکان نمایش عمومی دارد اما تصمیم گیری دراین زمینه باید از سوی معاونت سینمایی صورت بگیرد.»سجادپور گفت: «فیلمهایی که رفع توقیف شده اند برای توزیع و اکران در داخل و خارج از کشور باید کاملاً با معاونت سینمایی همراه باشند و پخش کنندگان این آثار نمی توانند مستقیماً خود برای تعیین زمان نمایش آن اقدام کنند.»

آل به جای «صد سال به این سالها»

هدایت فیلم بعد از منتفی شدن اکران «صد سال به این سالها»، «آل» ساخته بهرام بهرامیان را که از سوی این شرکت پخش می شود، جایگزین فیلم مقدم کرد.مرتضی شایسه، تهیهکننده «صد سال به این سالها» و مدیر هدایت فیلم و مسئول پخش فیلم «آل» در این زمینه به ایسنا گفت: «هنوز قطعا مشخص نشده اما ممکن است فیلم «آل» را که پخش آن توسط هدایت فیلم انجام می شود را جایگزین «صد سال به این سال ها» در گروه آفریقا بکنیم و بعد از آن فیلم را اکران کنیم.»

صد سال به این سالهاپنجمین فیلم سینمایی سامان مقدم با بازی بازیگران شناخته شدهای چون فاطمه معتمدآریا، پرویز پرستویی و رضا کیانیان و گروه دیگری از بازیگران چون علی قربان زاده، امیرحسین آرمان، نگار جواهریان، بهاره افشاری، کامیار شایان، ابراهیم آبادی، پرویز شاهین خو، پوریا پرستویی و علی شادمان، داستان زنی به نام ایران است.ایران با بازی فاطمه معتمدآریا، دوران مختلفی چون زمان حکومت پهلوی، دوران انقلاب، هشت سال دفاع مقدس و دوران اصلاحات را پشت سر می گذارد.